|
เครือซิเมนต์ไทย องค์กรที่เป็นประหนึ่งต้นแบบของ บรรษัทภิบาลแบบไทย กำลังปรับแนวความคิดทาง
ธุรกิจใหม่อีกครั้ง เพื่อกาวสู่การเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้ ซึ่งนี่อาจเป็นทิศทางการพัฒนาองค์กร
ที่มีนัยสำคัญมาก อีกครั้งหนึ่งขององค์กรอุตสาหกรรมอายุกว่า 90 ปีแห่งนี้
การปรับตัวของเครือซิเมนต์ไทย ย่อมมิได้เป็นกรณีที่เกิดขึ้นเพียงชั่วข้ามคืน
หากเป็นกระบวนการที่ดำเนินมาอย่างต่อเนื่องนับตั้งแต่เมื่อเกิดวิกฤติเศรษฐกิจเมื่อปี
2540 ก่อนที่ จะนำไปสู่การปรับโครงสร้างทางธุรกิจ เมื่อต้นปี 2542 ที่มีจุดเน้นอยู่ที่การให้ความสำคัญต่อการประกอบธุรกิจหลัก
(core business) โดยเฉพาะอย่างยิ่งการปรับยุทธศาสตร์ทางธุรกิจ ด้วย การพัฒนาระบบการจัดจำหน่ายและการนำเทคโนโลยีสารสนเทศ
มาใช้อย่างมีประสิทธิภาพ แต่นั่นอาจเป็นเพียงปฐมบทของการปรับเปลี่ยน ที่ผูกพันอยู่กับมิติของการแสวงหาทางรอดเพื่อการพลิกฟื้นจากวิกฤติการณ์
มากกว่าที่จะเป็นการปรับเปลี่ยนเพื่อการพัฒนาอย่างยั่งยืนสำหรับอนาคต
ธุรกิจซีเมนต์ ซึ่งเป็นธุรกิจพื้นฐานหลักของเครือซิเมนต์ ไทย ได้เริ่มปรับแนวความคิดในการดำเนินอีกครั้งในปี
2545 หากในครั้งนี้มิได้เป็นไปท่ามกลางการทุ่มเทงบประมาณไปกับการลงทุนด้านเทคโนโลยี
หรือการว่าจ้างบริษัทที่ปรึกษาจากต่างประเทศมาช่วยกำหนดทิศทาง แต่เป็นการให้ความสนใจต่อ
กรณีการพัฒนาองค์กรและบุคลากรขึ้นจากปัจจัยของข้อเท็จจริง ภายใน ด้วยการนำแนวความคิด
Constructionism มาเป็นพื้นฐานของการปรับเปลี่ยนในครั้งนี้
"การพัฒนาองค์กรด้วยการพึ่งพิงปัจจัยทางธุรกิจไม่ว่าจะเป็นเทคโนโลยี หรือเงินงบประมาณ
อาจกระทำได้ภายในเวลาอันรวดเร็ว แต่เงื่อนไขและสภาวะทางธุรกิจปัจจุบันเปลี่ยน
แปลงไปมากแล้ว ข้อเท็จจริงที่ทุกฝ่ายตระหนักดีอยู่ที่ปัจจัยว่าด้วยการพัฒนาบุคลากรให้มีประสิทธิภาพและสามารถแสดง
ออกซึ่งศักยภาพต่างหากที่จะเป็นปัจจัยชี้ขาดสำหรับการแข่งขันอย่างแท้จริง"
เป็นคำบอกเล่าที่ นันทพงษ์ จันทร์ตระกูล กรรมการผู้จัดการ บริษัท ปูนซิเมนต์ไทย
(ลำปาง) จำกัด สะท้อนออกมา
เครือซิเมนต์ไทย เลือกที่จะให้บริษัท ปูนซิเมนต์ไทย (ลำปาง) จำกัด เป็นบริษัทนำร่องสำหรับธุรกิจซีเมนต์
ในการ นำแนวความคิด Constructionism มาดำเนินการภายใต้โครงการ C-Cement (Constructionism-Cement
Industry) หลังจากที่ได้เริ่มโครงการในลักษณะดังกล่าวมาแล้วในธุรกิจปิโตรเคมี
(C-ChEPS) และธุรกิจกระดาษ (C-Pulp) ซึ่งทั้งหมดดำเนินไปท่าม กลางความมุ่งหมายที่จะให้ธุรกิจในเครือซิเมนต์ไทยทั้งระบบก้าวไปสู่การเป็น
Constructionism Industry หรือ C-Industry
หลักความคิดพื้นฐานของการเป็น C-Industry อยู่ที่การเน้นให้เกิดกระบวนการเรียนรู้ในการทำงานของพนักงานอย่างมีระบบทั้งด้านการคิด
การพัฒนารูปแบบ การปฏิบัติ ที่เกิดขึ้นจากการพัฒนาภายในของพนักงานเอง ภายใต้โครงการที่เปิดโอกาสให้พนักงานได้แสดงบทบาทและเรียนรู้สิ่งต่างๆ
ในโครงการทักษะวิศวกรรมในอุตสาหกรรมซีเมนต์แบบบูรณาการ
คณะทำงานในโครงการ C-Cement ได้ศึกษาและฝึกปฏิบัติงานตามแนวทาง Constructionism
จากองค์กรในเครือซิเมนต์ไทยไม่ว่าจะเป็น ธุรกิจปิโตรเคมี และธุรกิจกระดาษ
รวม ทั้งได้ร่วมกับโรงเรียนดรุณสิกขาลัย ซึ่งนับเป็นโรงเรียนในแบบ Constructionism
ที่เข้มข้นที่สุดในปัจจุบัน ก่อนที่จะประเมินและกำหนดรูปแบบการสร้างกระบวนการเรียนรู้ในโครงการ
C-Cement
พัฒนาการภายใต้โครงการดังกล่าวเริ่มต้นด้วยการเปลี่ยน ให้ผู้เรียนเป็นศูนย์กลางของการเรียนรู้
(Learner Centered Learning) ควบคู่ไปกับการเรียนรู้ด้านเทคโนโลยี โดยอาศัยการทำโครงการ
(Project Based Learning) เพื่อให้แต่ละคนมีโอกาสลงมือสร้างสิ่งต่างๆ ท่ามกลางการวิเคราะห์ปัญหา
และ แสวงหาข้อมูล ซึ่งนำไปสู่การสร้างองค์ความรู้ใหม่
"ธุรกิจส่วนใหญ่ในอดีต มักกำหนดระบบการพัฒนาบุคลากรจากด้านบนสู่ด้านล่าง
โดยหัวหน้าเป็นผู้กำหนดรูปแบบ เนื้อหา หรือแม้แต่วิธีการพัฒนาให้ผู้ใต้บังคับบัญชา
ซึ่งก็เหมาะสมกับธุรกิจในระดับหนึ่ง แต่วิธีดังกล่าวไม่สามารถช่วยพัฒนาบุคลากรของบริษัทให้มีประสิทธิภาพสูงสุด
แม้ว่าบริษัทจะทุ่มเท ทรัพยากรเพื่อการพัฒนาบุคลากรอย่างมากก็ตาม เพราะมิได้สร้างให้เกิดกระบวนการเรียนรู้ที่จะนำไปพัฒนาตัวเองและขยาย
ผลไปสู่การพัฒนาบริษัทในระยะยาว" ประเสริฐ ศิริวิกรานต์ ผู้จัดการส่วนซ่อมบำรุง
ปูนซิเมนต์ไทย (ลำปาง) ในฐานะผู้รับผิดชอบโครงการ C-Cement ระบุ
ทัศนะว่าด้วยการพัฒนาบุคลากรที่ผู้บริหารปูนซิเมนต์ไทย ลำปาง ได้สะท้อนออกมา
จึงมิได้ผูกพันบุคลากรขององค์กรให้เป็นเพียงพนักงานที่รอรับคำสั่งจากสายการบังคับบัญชา
หากแต่พนักงานแต่ละคน ล้วนมีบทบาทในฐานะ Innovators ที่มีโอกาสในการทดลอง
พร้อมทั้งนำเสนอความคิดมาสู่การปฏิบัติ ท่ามกลางการแลกเปลี่ยน (show and
share) ซึ่งเปิดโอกาสให้ พนักงานมีส่วนร่วมกับองค์กรมากขึ้น และน่าที่จะเป็นจุดเริ่มต้นของการเป็นองค์กรแห่งการเรียนรู้
(Learning Organization) ใน ลำดับต่อไป
นอกจากนี้ การปรากฏตัวขึ้นของโครงการ C-Cement โดยปูนซิเมนต์ไทย (ลำปาง)
อาจเป็นข้อต่อสำคัญที่หนุนนำแนวความคิด Constructionism ให้เป็นที่สนใจและเข้าใจในระดับ
สาธารณะมากขึ้น รวมทั้งอาจก้าวหน้าไปไกลสู่การเป็นตัวแบบ (model) สำหรับการพัฒนาประเทศ
ตามแนวความคิดว่าด้วย Nation that Learns ในอนาคตก็เป็นได้
| 